Ροδεσία vs Ζιμπάμπουε: πριν και μετά

Η Ροδεσία ήταν Βρετανικό αποικιακό κράτος της Αφρικής. Οι λευκοί άποικοι, βρετανικής καταγωγής, που υπήρξαν πάντοτε λιγότερο από το 8% του πληθυσμού, είχαν τον πολιτικό έλεγχο της χώρας, έχοντας δημιουργήσει κράτος εκ του μηδενός. Παρά τον ελάχιστο αριθμό των λευκών, το κράτος τους είχε ένα αρκετά καλό επίπεδο διαβίωσης και οι μαύροι είχαν επωφεληθεί λόγω της οικονομικής ανάπτυξης. Την δεκαετία του '60, οι Άγγλοι παραχωρούσαν ανεξαρτησία στις Αφρικανικές αποικίες τους, με την εισαγωγή δημοκρατικών θεσμών. Οι λευκοί της Ροδεσίας κατανόησαν ότι αυτή η μετάβαση θα είχε ως συνέπεια την παράδοση της εξουσίας...

Χρωματική κλίμακα ματιών της Βουλγαρικής Ακαδημίας Επιστημών

Η εικόνα παρουσιάζει την χρωματική κλίμακα των ματιών της Βουλγαρικής Ακαδημίας Επιστημών. Αποτελεί μια τυπική κλίμακα του είδους, φτιαγμένη από γυάλινους οφθαλμούς με όλο το εύρος των χρωμάτων της ίριδας που αντικρίζουμε στο ανθρώπινο είδος. Οι χρωματικές κλίμακες χρησιμοποιούνται για την ταξινόμηση του χρώματος, ώστε να αποφεύγεται η υποκειμενική αντίληψη των αποχρώσεων και να υπάρχει κοινό μέτρο σύγκρισης. Στις χρωματικές κλίμακες, οι βαθμίδες θα πρέπει να μην είναι πολλές ώστε να μην μπερδεύουν, αλλά και να είναι αρκετές ώστε να περιέχουν τις βασικές διακριτές αποχρώσεις που εμφανίζονται.

Οι βαθμίδες ξεκινούν από το σκούρο καστανό έως το καστανό (1-4) και αποτελούν...

Οι χρωματικές κλίμακες Bunak

Η εικονιζόμενη χρωματική κλίμακα ματιών, εισήχθη από τον ρώσο ανθρωπολόγο Viktor Valerianovich Bunak. Χρησιμοποιήθηκε ιδιαίτερα από την ρωσική ανθρωπολογική σχολή. Η κλίμακα είναι ιδιαίτερα αξιόλογη και με σαφή ταξινόμηση, παρότι συνήθως προτιμάται η κλίμακα Martin-Schulz ή η αντεστραμμένη κλίμακα Martin.

Οι χρωματικές αντιστοιχίσεις της κλίμακας Bunak είναι οι εξής:...

Πίνακας με περιγραφή σωματικών γνωρισμάτων των Ευρωπαϊκών φυλών

Ο πίνακας που παραθέτουμε περιγράφει τα σωματικά και ψυχικά γνωρίσματα των κύριων φυλετικών τύπων της Ευρώπης. Προέρχεται από το έργο του Dieter Gerhart "Kurzer Abriss der Rassenkunde", έχοντας ανλήσει στοιχεία από τον Hans Günther. Έναν πιο αναλυτικό πίνακα βρίσκουμε σε έργο του Brunno Petermann. Γενικότερα αποτελεί συμβολή της Γερμανικής σχολής ανθρωπολογίας, που εστίασε στους έξι φυλετικούς τύπους που απαντώνται στη Γερμανία: Νορδικός, βόρειος Κρομανοειδής (Φαιλικός στον πίνακα), Αλπικός, Βαλτικός, Διναρικός και Μεσογειακός.

Ο πίνακας έχει σπάσει σε τρία μέρη για λόγους παρουσίασης. Παρουσιάζει τις διαφορές μεταξύ των φυλετικών τύπων της Ευρώπης. Τα σωματικά γνωρίσματα που περιγράφονται είναι με τη σειρά: σωματοδομή, πόδια, κρανίο, πρόσωπο, μέτωπο, μύτη, χείλη, πηγούνι, κοιλιά, δέρμα, μαλλιά, μάτια, γενικότερη εμφάνιση και τρόπος κίνησης. Επιπλέον ενδιαφέρον εισάγουν οι δύο τελευταίες κατηγορίες, που δίνουν μια γενική εικόνα και κινησιολογία του κάθε τύπου.

Δείτε τους υπόλοιπους...

Το χρώμα των ματιών στην κεντρική Ευρώπη

Ο πίνακας περιέχει στοιχεία για το χρώμα των ματιών σε χώρες της κεντρικής Ευρώπης και των Βαλκανίων. Τα στοιχεία προέρχονται από τον ανθρωπολόγο V.D. Dyachenko. Οι χώρες ή περιοχές που περιλαμβάνονται είναι οι εξής: Σλοβενία, Κροατία, Σερβία, Βοσνία, Ερζεγοβίνη, Τσεχία και Αυστρία.

Το χρώμα των ματιών δίνεται ως ποσοστό εμφάνισης στον πληθυσμό και ταξινομείται ως εξής:...

Το χρώμα των μαλλιών στις βόρειες Ατλαντικές χώρες της Ευρώπης

Μια ενδιαφέρουσα μελέτη για το χρώμα των μαλλιών σε χώρες της βόρειας Ευρώπης πραγματοποίησε η Diana Suter, με τίτλο "Hair colour in the Faroe and Orkney Islands", που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Annals of Human Biology. Η μελέτη εστιάζει στις νήσους Φερόε (Faroe) και Ορκάδες (Orkney), που βρίσκονται ανάμεσα σε Βρετανία, Νορβηγία και Ισλανδία, όμως τα αποτελέσματα παρουσιάζονται συγκριτικά με αυτά από τις γειτονικές χώρες. Τα στοιχεία για το χρώμα των μαλλιών μπορούν να μας οδηγήσουν σε αρκετά συμπεράσματα για την φυλετική σύνθεση της βόρειας Ευρώπης και να καταρρίψουν μύθους.

Το σημαντικότερο μέρος της μελέτης που συνοψίζει τα αποτελέσματα, είναι ο παρακάτω συγκεντρωτικός πίνακας, όπου δίνεται το χρώμα των μαλλιών σε όλες τις βόρειες Ατλαντικές χώρες της Ευρώπης. Το χρώμα των μαλλιών ταξινομήθηκε...

Οι φυλές του κόσμου κατά Hooton

Οι εικόνες δείχνουν το ταξινομικό σχήμα της ανθρώποτητας σε φυλές, σύμφωνα με τον Αμερικανό ανθρωπολόγο Earnest Hooton. Το ανθρώπινο είδος χωρίζεται αρχικά σε τρεις κύριους φυλετικούς κλάδους, τον Ευρωπιδικό (Λευκό ή Καυκασοειδή στο κείμενο), τον Νεγροειδή και τον Μογγολοειδή.
Από κει και πέρα υπάρχουν περαιτέρω υποδιαιρέσεις. Περιέργως, εντάσσει τους Αυστραλοειδείς στους κυρίως Ευρωπιδικούς. Επίσης, η ταξινόμηση των μογγόλων είναι αρκετά φτωχή.

Το πλήρες σχήμα, με τις κατάλληλες αντιστοιχίσεις, είναι το εξής:...

Ινδικοί και Δραβιδικοί στην Ινδική τέχνη

Οι εικόνες προέρχονται από τον Γερμανό ανθρωπολόγο Egon von Eickstedt. Οι δύο τύποι, ο Ινδικός και ο Βραχιδικός αποτελούν τις πλέον τυπικές μορφές των Ινδών με τις οποίες έχουν επαφή οι Ευρωπαίοι. Σίγουρα τους έχετε διακρίνει σε εικόνες με Ινδούς επιστήμονες, ηθοποιούς ή και λαθρομετανάστες στη χώρα μας από το γειτονικό Πακιστάν. Οι διαφορές των δύο τύπων είναι σημαντικές.

Ο δολιχοκέφαλος Ινδικός τύπος...

Ανθρωπομετρικά στοιχεία για τους Νιλοτικούς λαούς

Οι Νιλοτικοί λαοί κατοικούν στην ευρύτερη περιοχή των πηγών του Νείλου. Έχουν νέγρικα χαρακτηριστικά και τους βρίσκουμε στο Σουδάν και άλλες γειτονικές χώρες νοτιότερα. Ο πίνακας παρουσιάζει ανθρωπομετρικά στοιχεία για τέσσερις Νιλοτικούς λαούς: Nuer, Dinka, Shilluk και Anuak.

Από τον πίνακα προκύπτει ότι οι Νιλοτικοί λαοί έχουν κατά μέσο όρο πολύ υψηλό ανάστημα, που τους κατατάσσει στους ψηλότερους ανθρώπους του πλανήτη. Το κεφάλι τους έχει μεγάλο μήκος και πολύ μικρό πλάτος, κάτι πους κάνει...

Τα ορόσημα του προσώπου στους ζώντες

Ανθρωπολογικές μελέτες συνεχίζουν και γίνονται για διάφορους σκοπούς, όπως π.χ. η ιατρική, η οπτική αναγνώριση προσώπου, η πλαστική χειρουργική και η βιολογία. Βασικό εργαλείο της ανθρωπομετρίας είναι τα ορόσημα του προσώπου, που χρησιμοποιούνται για τις μετρήσεις διαστάσεων. Η εικόνα δείχνει γυναίκα Αφρικανικής καταγωγής, καθώς είναι εμφανής η ευρεία, πλακουτσωτή μύτη με πιεσμένη ρίζα, τα μεγάλα, παχιά χείλη και τα έντονα κατσαρά μαλλιά. Η εικόνα προέρχεται από μελέτη σε γυναίκες στις ΗΠΑ, με σκοπό την εύρεση διαφορών στις αναλογίες του προσώπου μεταξύ νέγρων και λευκών.

Τα ορόσημα που παρουσιάζονται είναι τα εξής, σε παρένθεση η πιο συνήθης χρήση τους:...

Το σχήμα του σώματος στις γυναίκες

Συνέχεια της προηγούμενης ανάρτησης, σχετικά με τον σωματότυπο στις γυναίκες.

Μετά την έλευση του χριστιανισμού, που απέκοψε την σκέψη του ανθρώπου από τα εγκόσμια, οι Ευρωπαίοι έχασαν την επαφή με το σώμα τους. Αδυνατούν να διακρίνουν τη μορφή του, να ενδιαφερθούν για αυτό και να εξετάσουν ποιοι παράγοντες το διαμορφώνουν. Μέσω της φυσικής ανθρωπολογίας, έχουμε αποκτήσει στενότερη επαφή με τον τρόπο που προκύπτει το σώμα μας. Η μορφή του σώματος λαμβάνει ποικίλες μορφές στον άνθρωπο. Θα εξετάσουμε το σχήμα του σώματος στις γυναίκες που βλέπουμε στις φωτογραφίες που παραθέτουμε, ώστε να εξηγήσουμε τον τρόπο με τον οποίο αυτό προκύπτει.

Τον περισσότερο χρόνο, οι άνθρωποι καλύπτουν το σώμα τους με ενδύματα, που σε μεγάλο βαθμό κρύβουν τις λεπτομέρειες της δομής του. Αντιθέτως, το καλοκαίρι στις παραλίες, είναι ευκαιρία να κάνουμε παρατηρήσεις, καθώς το σώμα των ανθρώπων εκτίθεται σε κοινή θέα σχεδόν πλήρως. Παρατηρώντας το σώμα των γυναικών, έχετε την ευκαιρία, μεταξύ άλλων, να κάνετε και μερικές ανθρωπολογικές παρατηρήσεις. Μερικά από τα σχήματα που λαμβάνει το σώμα είναι αυτά της εικόνας, με τα εξής δημοφιλή ονόματα:...

Φυλή και σχήμα προσώπου

Το σχήμα του προσώπου είναι ένα από τα πρώτα χαρακτηριστικά που παρατηρούμε σε έναν άνθρωπο. Υπάρχει σημαντική ποικιλομορφία στο σχήμα του προσώπου, όμως αν μελετήσουμε λεπτομερώς το ζήτημα, θα διαπιστώσουμε ότι το σχήμα του προσώπου εξαρτάται από τον φυλετικό παράγοντα. Θα δούμε μερικά παραδείγματα σχήματος προσώπου, επικεντρώνοντας στους λευκούς και θα εξηγήσουμε τον τρόπο που προκύπτουν οι διάφορες μορφές που αντικρύζουμε γύρω μας.


Ελλειψοειδές

Αυτό το σχήμα προσώπου το βρίσκουμε σε λεπτοπρόσωπους πληθυσμούς, γιατί προϋποθέτει μακρύ πρόσωπο, χωρίς γωνίες. Είναι σύνηθες σε Ατλαντοειδείς, Νορδικούς, σε κάποιους Διναρικούς και σε αρκετούς Μεσογειακούς. Ο εικονιζόμενος Διναρίζει σημαντικά.

Στρογγυλό

Το βρίσκουμε σε ευρυπρόσωπους πληθυσμούς, χωρίς γωνίες στο πρόσωπο. Συνεπώς, το εντοπίζουμε σε...

Ο σωματότυπος στις γυναίκες

Στην εικόνα βλέπουμε τη μορφή που λαμβάνει ο σωματότυπος στη γυναίκα. Αριστερά βλέπουμε μια Νορδική, με εξωμορφική σωματοδομή, έχοντας ελάχιστο λίπος, λεπτό σώμα χωρίς καμπύλες και στενή λεκάνη. Στο κέντρο βλέπουμε μια γυναίκα κυρίως του νέγρικου Σουδανικού τύπου, με μεσομορφική σωματοδομή, έχοντας ευρείς ώμους και σώμα καλοσχηματισμένο με ισχυρούς μύες. Δεξιά δίνεται μια ενδομορφική -αν και όχι το καλύτερο παράδειγμα- με μεγάλη λεκάνη, αρκετή διατήρηση λίπους και στενούς ώμους.

Για όσους βρεθούν στις παραλίες το καλοκαίρι, παράλληλα με τη διασκέδαση, μπορείτε να κάνετε και κάτι που θα διευρύνει την αντίληψή σας. Κοιτάζοντας τις γυναίκες στην παραλία, παρατηρήστε τη μορφή του σώματός τους. Σε ποιον σωματότυπο ανήκουν; Σύντομα θα μπορέσετε να συνδυάσετε τον σωματότυπο με τα υπόλοιπα φυλετικά χαρακτηριστικά και να λάβετε ένα δείγμα περί της φυλετικής σύνθεσης της χώρας. Αλπικές και Αρμενοειδείς είναι ενδομορφικές, με τάση...

Η τριχοφυΐα του προσώπου

Η εικόνα δείχνει τις διάφορες μορφές που λαμβάνει η τριχοφυΐα του προσώπου στον άνδρα. Εστιάζει στην ένταση και έκταση της τριχοφυΐας.

Οι κατηγορίες είναι πολλές και η αντιστοίχιση με φυλές δεν είναι άμεση, καθώς υπάρχει αρκετή ποικιλομορφία και εντός φυλής. Πολλοί Νέγροι και μογγόλοι της Άπω Ασίας έχουν ισχνή τριχοφυΐα, όμως εντοπίζονται πολλές εξαιρέσεις. Οι Ευρωπιδικοί έχουν...

Η κλίση του μετώπου

Το μέτωπο εμφανίζει αρκετή ποικιλομορφία στον άνθρωπο. Οι μορφές που λαμβάνει, ως προς την κλίση του προς τα πίσω, φαίνονται στην εικόνα. Δίνονται τέσσερις μορφές, οι οποίες είναι οι εξής:

1. Μέτωπο ίσιο προς τα πάνω, που δίνει την εντύπωση πως είναι κάπως φουσκωμένο (bulbous).
2. Μέτωπο με ελαφρά κλίση.
3. Μέτωπο με μέτρια κλίση.
4. Μέτωπο με έντονη κλίση.

Συνήθως τις κατηγορίες 2-3 οι περισσότεροι ανθρωπολόγοι τις ενοποιούν σε μία ενιαία κατηγορία, με αποτέλεσμα η συνήθης ταξινόμηση να είναι: ίσιο μέτωπο, ενδιάμεση κλίση, έντονη κλίση.

Στους φυλετικούς τύπους που συναντάμε στην Ευρώπη, το φουσκωμένο μέτωπο το βρίσκουμε...

Η μορφή του κρανίου

Η εικόνα δείχνει τις διάφορες μορφές που μπορεί να πάρει το κρανίο στον άνθρωπο. Βλέπουμε το κρανίο σε κάτοψη, δηλαδή κοιτάζοντάς το από πάνω. Είναι ένα από τα βασικότερα γνωρίσματα του κρανίου και η μορφή του είναι πολλές φορές εύκολα αντιληπτή και με απλή παρατήρηση. Αποτελεί σταθερό φυλετικό γνώρισμα και χρησιμοποιείται συστηματικά στην φυλετική ταξινόμηση.

Από την κάτοψη του κρανίου εξάγεται ο κρανιακός δείκτης και σε ζώντες, που μας ενδιαφέρει περισσότερο, ο κεφαλικός δείκτης. Υπάρχει συγκεκριμένη ταξινόμηση μέσω μετρήσεων, όμως σε μέσες άκρες τα τα σχήματα αντιστοιχούν ως εξής:

a. Δολιχοκεφαλία, με το κρανίο να είναι στενό και μακρύ προς τα πίσω, δηλαδή σε κάτοψη μακρόστενο
b. Μεσοκεφαλία, μια ενδιάμεση κατάσταση, με μέτριο μήκος και πλάτος
c. Βραχυκεφαλία, με το κεφάλι να είναι κοντό και πλατύ, δηλαδή σε κάτοψη στρογγυλό

Στην Ευρώπη, ευρίσκονται όλες οι μορφές, από δολιχοκεφαλία μέχρι έντονη βραχυκεφαλία. Ακόμη και εντός των περισσότερων Ευρωπαϊκών χωρών...

Προγναθισμός και ορθογναθία

Η εικόνα δείχνει διάφορες μορφές προγναθισμού και ορθογναθίας. Η μελέτη τους απαιτεί να εστιάσουμε στο προφίλ του προσώπου. Η ποικιλομορφία είναι εμφανής στο ανθρώπινο είδος ως προς την επιπεδότητα του προσώπου ή όχι. Άλλοτε η κάτω γνάθος προεξέχει, άλλοτε η άνω γνάθος και άλλοτε καμία εκ των δύο, ενώ και γενικότερα η μορφή του προσώπου άλλοτε είναι επίπεδη και άλλοτε πιο σμιλεμένη. Ως προς τον ορισμό, προγναθισμό έχουμε όταν προεξέχει η άνω ή κάτω γνάθος από την κάθετη ευθεία που ξεκινά από τη βάση του μετώπου.

Ξεκινούμε από τις δύο αριστερά φωτογραφίες και πηγαίνοντας προς τα δεξιά:

1. Προγναθισμός κάτω γνάθου. Όπως γίνεται εμφανές, η κάτω γνάθος προεξέχει εμφανώς. Το γνώρισμα αυτό...

Το μέγεθος των ματιών

Ως μέγεθος των ματιών θεωρούμε το μέγεθος της οφθαλμικής σχισμής, που αφήνει ένα μέρος του οφθαλμού να είναι ορατό. Ο ίδιος ο οφθαλμός μπορεί να έχει παρόμοιο μέγεθος σε δύο ανθρώπους, όμως η πτυχή του βλεφάρου ή η γενικότερη μορφολογία της περιοχής των ματιών να καθορίζει το μέγεθος της οφθαλμικής σχισμής.

Στο σχήμα βλέπουμε την κατηγοριοποίηση του μεγέθους των ματιών.

Η πρώτη κατηγορία αφορά στα μικρά μάτια, κάτι που στους λευκούς τα βρίσκουμε συνηθέστερα...

Η τριχόπτωση στον άνθρωπο

Η απώλεια της τριχοφυΐας της κεφαλής στον άνθρωπο είναι συχνό φαινόμενο στους άνδρες, που εμφανίζεται μετά την τρίτη δεκαετία της ζωής. Σπανιότερα εμφανίζεται και σε γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση.

Η εικόνα δείχνει μορφές που εμφανίζει η φαλάκρα στους άνδρες.

Η πρώτη περίπτωση δείχνει την κυκλική φαλάκρα στο πίσω μέρος του κεφαλιού.
Η δεύτερη περίπτωση...

Το ύψος του μετώπου

Η εικόνα δείχνει τρια προφίλ ανθρώπων, που έχουν διαφορετικό ύψος μετώπου. Από αριστερά προς τα δεξιά, έχουμε μικρό μέτωπο, μέτριο μέτωπο, μεγάλο μέτωπο.

Το ύψος του μετώπου εξαρτάται από δύο παράγοντες: την μορφή του κρανίου και την γραμμή των μαλλιών. Όταν υπάρχει υψικρανία, τότε το ύψος του μετώπου αυξάνεται, το αντίθετο ισχύει με τη χαμαικρανία. Η γραμμή των μαλλιών ορίζει...