Τετάρτη, 25 Απριλίου 2018

Φυλετική τυπολογία και φυλετική ψυχολογία

Η μελέτη της φυλετικής τυπολογίας της Ευρώπης, ξεκινώντας από τη Γαλλία και τη Γερμανία, επεκτάθηκε και στις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης. Στη δεκαετία του '30 η πνευματική ακτινοβολία της Γερμανίας στην ανθρωπολογική επιστήμη ώθησε δεκάδες επιστήμονες από χώρες της κεντρικής Ευρώπης, όπως Αυστρία, Ουγγαρία, Πολωνία, Σλοβενία, Κροατία και Σερβία να συμπεριλάβουν την φυλετική τυπολογία στις μελέτες τους. Στα βαλκάνια, σημαντικός εκπρόσωπος αυτής της τάσης υπήρξε ο Γιουγκοσλάβος ψυχολόγος Vladimir Dvorniković. Στο γνωστότερο βιβλίο του με τίτλο Karakterologija Jugoslovena, περιγράφει τον ψυχισμό των Γιουγκοσλάβων, θεωρώντας τους αρκετά ομοιογενείς, με προεξάρχουσα τη Διναρική φυλή. Ο Dvorniković υπήρξε θιασώτης της ένωσης των δυτικών Βαλκανίων σε ενιαίο κράτος, κοιτάζοντας υπό το φυλετικό πρίσμα, παρά τις διαφορές των λαών αυτών σε ζητήματα όπως θρησκεία, γραφή, γλώσσα, ιστορικές διαμάχες, κτλ. Να σημειώσουμε, ότι την ίδια εποχή στην Ελλάδα κανένας επιστήμονας δεν συνέγραψε την παραμικρή πραγματεία για την φυλετική τυπολογία της Ευρώπης. Σε απόσπασμα του βιβλίου, υπό τον τίτλο "Rasa i karakterologija rasnih i podrasnih tipova", βρίσκουμε την περιγραφή των φυλετικών τύπων της Ευρώπης και μια παρουσίαση των μεθόδων της φυλετικής ψυχολογίας.

Αρχικά, ο συγγραφέας εξηγεί την ανθρώπινη ποικιλομορφία στον πλανήτη, που εμφανίζεται υπό τη μορφή φυλών. Οι νέγροι και οι μογγόλοι διαφέρουν από τους λευκούς, όμως και εντός των φυλετικών κλάδων υπάρχουν διαφορές, π.χ. μεταξύ Νορδικών και Διναρικών στους λευκούς. Επίσης, δεν πρέπει να συγχέουμε τις έννοιες έθνος και φυλή, που παρότι υπάρχει συσχέτιση,...

Δευτέρα, 23 Απριλίου 2018

Οι "λατινικοί" λαοί της Ευρώπης

Η φυλετική σύνθεση ενός λαού επηρεάζει κάθε έκφανση της ζωής του, από την πολιτική, μέχρι την εκπαίδευση και τη γενικότερη νοοτροπία του. Στο έργο του Γάλλου ψυχολόγου Gustave Le Bon βρίσκουμε συχνά αναφορές στην ψυχοσύνθεση των "λατινικών" χωρών, η οποία αντιπαραβάλλεται με αυτή την αγγλοσαξονικών χωρών. Θα εξετάσουμε τα βαθύτερα αίτια αυτής της διαφοράς, θα ξεδιαλύνουμε κάποιες παρανοήσεις και θα διαπιστώσουμε ότι τα αίτια έχουν βαθύτερη προέλευση στον φυλετικό παράγοντα.

Ως λατινικές χώρες ο Le Bon χαρακτηρίζει προπαντώς τη Γαλλία, την πατρίδα του, καθώς και την Ιταλία. Όπως θα δούμε, βάσει των περιγραφών που ακολουθούν, στην ίδια κατηγορία θα μπορούσε να ενταχθεί και η Ελλάδα. Στην αντίπερα όχθη, στις αγγλοσαξονικές χώρες, ο Le Bon περιλαμβάνει την Αγγλία, τη Γερμανία και τις ΗΠΑ. Ως προς την πολιτικές προτιμήσεις των "λατινικών" χωρών...

Κυριακή, 22 Απριλίου 2018

Αδόλφος Χίτλερ: Η γλώσσα και τα έθιμα δεν μπορούν να αντικαταστήσουν το αίμα

"Τον περασμένο αιώνα ήταν θλιβερό για όσους το αντίκρυσαν... το πόσο επιπόλαια αναφέρονταν η λέξη "Γερμανοποίηση", ωστόσο η πρακτική ήταν συγκεκριμένη. Θυμάμαι στα νιάτα μου ο όρος χρησιμοποιούνταν για να ορίσει έννοιες που ήταν τελείως λανθασμένες. Ακόμα και σε Παν-Γερμανικούς κύκλους άκουγες την άποψη ότι οι Γερμανοί της Αυστρίας θα μπορούσαν να Γερμανοποιήσουν τους σλάβους της Αυστρίας, εάν η κυβέρνηση ήθελε να συμμετάσχει. Δεν καταλάβαιναν ότι η πολιτική της Γερμανοποίησης μπορεί να υλοποιηθεί μόνο σε σχέση με ανθρώπινα όντα. Αυτό που εννοούσαν με τη Γερμανοποίηση ήταν η διαδικασία να αναγκάσουν άλλους λαούς να μιλούν τη Γερμανική γλώσσα. Αλλά είναι σχεδόν αδιανόητο πως ένα τέτοιο λάθος θα μπορούσε να μας κάνει να σκεφτούμε ότι ένας νέγρος ή ένας Κινέζος θα γίνει Γερμανός επειδή έμαθε Γερμανικά και είναι πρόθυμος να τα μιλά στο μέλλον, ακόμα και να ψηφίσει Γερμανικό πολιτικό κόμμα. Οι αστοί εθνικόφρονες δεν μπορούσαν να αντιληφθούν καθαρά ότι αυτή η διαδικασία...

Σάββατο, 21 Απριλίου 2018

Το ύψος του μετώπου


Η εικόνα δείχνει τρια προφίλ ανθρώπων, που έχουν διαφορετικό ύψος μετώπου. Από αριστερά προς τα δεξιά, έχουμε μικρό μέτωπο, μέτριο μέτωπο, μεγάλο μέτωπο.

Το ύψος του μετώπου εξαρτάται από δύο παράγοντες: την μορφή του κρανίου και την γραμμή των μαλλιών. Όταν υπάρχει υψικρανία, τότε το ύψος του μετώπου αυξάνεται, το αντίθετο ισχύει με τη χαμαικρανία. Η γραμμή των μαλλιών ορίζει...

Πέμπτη, 19 Απριλίου 2018

Χάρτης κεφαλικού δείκτη στον πλανήτη - Γεωγραφικός Άτλας


Ο χάρτης απεικονίζει την κατανομή του κεφαλικού δείκτη στον πλανήτη. Είναι σχετικά πρόσφατος και φαίνεται να έχει λάβει υπόψη και τον εποικισμό του νέου κόσμου από τους λευκούς. Θα διασχίσουμε τον χάρτη, εξηγώντας με αδρές γραμμές για ποιον λόγο εμφανίζεται αυτή η εικόνα.

Η ταξινόμηση έχει ως εξής, με τον αντίστοιχο χρωματισμό στο χάρτη:
δολιχοκεφαλία  = μπορντό
μεσοκεφαλία  = ροζ
βραχυκεφαλία = ανοικτό πράσινο
υπερβραχυκεφαλία = σκούρο πράσινο.

Ξεκινώντας από την Ευρώπη, βλέπουμε ότι η βραχυκεφαλία κυριαρχεί, ειδικά στα κεντρικά και αναταολικά, λόγω Αλπικών και Βαλτικών. Μάλιστα κάποιες περιοχές, όπως στις Άλπεις και στα Βαλκάνια, ο χάρτης δείχνει υπερβραχυκεφαλία, ειδικά λόγω Διναρικών, συμπεριλαμβανομένης...

Τρίτη, 17 Απριλίου 2018

Περί του Κρομανοειδούς τύπου

Τι γνωρίζουμε για τον Κρομανοειδή τύπο; Ποια τα γνωρίσματά του; Ποια η ιστορία της μελέτης των Κρομανοειδών μορφών της Ευρώπης; Η εξαιρετική μελέτη του Fritz Paudler με τίτλο "Cro-Magnon-Studien. Eine geschichtliche und programmatische Skizze", που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Anthropos, μελετά τα βασικά ζητήματα που αφορούν στον Κρομανοειδή τύπο. Από τη μελέτη θα εστιάσουμε στα γνωρίσματα του Κρομανοειδούς τύπου, στην ιστορία της ανθρωπολογικής μελέτης του και στην εξελικτική του σχέση με τους υπόλοιπους Ευρωπαϊκούς.

O Paudler ξεκινά με την διαπίστωση ότι η Κρομανοειδής μορφή, που εντοπίζεται σε σκελετούς και κρανία στην Ευρώπη και στη βόρεια Αφρική, επιβιώνει μέχρι της μέρες μας, όχι σε υπολείμματα, αλλά σε κάποιους πληθυσμούς αποτελεί το κύριο φυλετικό συστατικό. Η εξάπλωσή των Κρομανοειδών σήμερα είναι τέτοια που οι ανθρωπολόγοι τους έχουν εντοπίσει από τη Λιβύη μέχρι τη Σουηδία και από τα Κανάρια νησιά μέχρι τη Βουλγαρία και παραπέρα. Πράγμα που σκιαγραφεί το εύρος και της προϊστορικής εξάπλωσης των Κρομανοειδών.

Οι Κρομανοειδείς μορφές παρουσιάζουν σημαντικό φάσμα διαφοροποίησης. Σκούρο χρωματισμό και χαμηλότερο ανάστημα...

Κυριακή, 15 Απριλίου 2018

Αριστοτέλης: η φυλή θεμέλιο της πολιτείας


"ο μελετητής της πολιτικής δεν πρέπει να αγνοεί το ερώτημα: Ποιο είναι το κατάλληλο μέγεθος για μία πόλη και πρέπει ο πληθυσμός της να αποτελείται από μία φυλή ή περισσότερες; Αλλά για να δεχτούμε ότι έχουμε μια πολιτεία, όπου ο ίδιος πληθυσμός κατοικεί σε ένα μέρος, παραμένει η ίδια πολιτεία όσο ο πληθυσμός είναι της ίδιας φυλής"

Aristotle, Politics, 1276a-b


Ο Έλληνας φιλόσοφος, στο έργο του περί της πολιτικής επιστήμης, εξηγεί την αντίληψή του για τα θεμέλια μιας πολιτείας. Για να μπορέσουμε να μιλάμε για μια πολιτεία, θα πρέπει οι κάτοικοι να ανήκουν σε μία φυλή, αλλιώς δεν μπορούμε να μιλάμε για πολτεία. Ο πληθυσμός πρέπει να κατοικεί στο ίδιο μέρος και να ανήκει...

Σάββατο, 14 Απριλίου 2018

Η απόσταση των ματιών


Το σκίτσο παρουσιάζει την ταξινόμηση της απόστασης μεταξύ των δύο οφθαλμών στον άνθρωπο.
Αριστερά, η απόσταση των ματιών θεωρείται μικρή, στο κέντρο μέτρια και στα δεξιά μεγάλη. Η ταξινόμηση αυτή βασίζεται στην παρατήρηση. Εκτός όμως από ανθρωποσκοπία, η απόσταση των ματιών μπορεί και να μετρηθεί, δηλαδή να κάνουμε ανθρωπομετρία.

Να σημειώσουμε ότι στον Ευρωπαϊκό χώρο, κοντινή απόσταση ματιών βρίσκουμε...

Πέμπτη, 12 Απριλίου 2018

Δίδυμοι και επιτυχία σε κοινωνικό επίπεδο

Στην προσπάθεια να εκτιμήσουν τη σημασία της κληρονομικότητας έναντι του περιβάλλοντος, οι επιστήμονες μελετούν τους διδύμους, οι οποίοι έχοντας πανομοιότυπο γονιδιακό υπόβαθρο, αφήνοντας μόνη ανεξάρτητη μεταβλητή την επίδραση του περιβάλλοντος. Η μελέτη των Kirkpatrick και Cedarstand με τίτλο "Nature and nurture in relation to twins and brothers in Who's Who", που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Human Biology, εξετάζει τα άτομα που απέκτησαν κοινωνική αναγνωρισιμότητα, ώστε να βρει κατά πόσον οι δίδυμοι ή τα αδέρφια επιτυχημένων ατόμων έχουν ισχυρότερες πιθανότητες από τον υπόλοιπο πληθυσμό να είναι και αυτά επιτυχημένα.

Κληρονομικότητα και κοινωνικό περιβάλλον επιδρούν στην πορεία που θα λάβει κάθε ένας μας στην πορεία της ζωής του. Όμως υπάρχουν αρκετές διαφωνίες για τον βαθμό επίδρασης του κάθε παράγοντα. Αν η κληρονομικότητα παίζει τον κυρίαρχο ρόλο στην εμφάνιση της ικανότητας στον άνθρωπο, τότε οι συγγενείς ικανών ανθρώπων...

Τετάρτη, 11 Απριλίου 2018

Η φυσική ανθρωπολογία των Αλβανών

Την φυσική ανθρωπολογία της Αλβανίας μελέτησε ο ιατρός Leopold Glück, σε δημοσίευσή του με τίτλο "Zur physischen Anthropologie der Albanesen", στο περιοδικό Wissenschaftliche Mitteilungen aus Bosnien und der Herzegowina. Επίσης, βρίσκουμε μια περίληψη της μελέτης στο περιοδικό L'Anthropologie. Εστίαζει στη βόρεια Αλβανία και συγκεκριμένα στους Γκέγκες.

Κάποιοι ανθρωπολόγοι θεωρούν ότι οι Αλβανοί αποτελούν απομεινάρια του αρχαίου λαού των Ιλλυριών. Θρησκευτικά υπάρχει διαχωρισμός, με μουσουλμάνους και χριστιανούς, καθολικούς και ορθόδοξους. Οι Γκέγκες στον βορρά είναι κυρίως Καθολικοί, ενώ οι Τόσκες στο νότο κυρίως Ορθόδοξοι. Η γλώσσα τους είναι έντονα μικτή, με λέξεις ελληνικές, λατινικές, σλαβικές και τούρκικες.

Μετρήσεις και παρατηρήσεις ελήφθησαν σε δείγμα 30 ατόμων. Η κατανομή...

Δευτέρα, 9 Απριλίου 2018

Η φυλή και ο μύθος

Η ανθρώπινη φύση είναι εξαιρετικά περίπλοκη. Τα βαθύτερα κίνητρα της συμπεριφοράς μας βασίζονται περισσότερο στο συναίσθημα, παρά στη λογική. Ο ορθολογισμός στην πραγματικότητα αποτελεί μια απόκλιση από τον τρόπο που λειτουργεί ο ανθρώπινος οργανισμός, αποκτάται δε, με πολλή προσπάθεια και ύστερα από χρόνια εκπαίδευσης, με το αποτέλεσμα πάντοτε να είναι μερικό έως ανύπαρκτο. Ωστόσο, ο βασικός παράγοντας που κατευθύνει τη συμπεριφορά μας είναι άλλος. Είναι τα συναισθήματα, τα σύμβολα, τα αρχέτυπα, τα κοινωνικά πρότυπα, οι πίστεις, κτλ, δηλαδή ο μεταφυσικός παράγοντας. Ο ορθολογισμός αυξάνει τη γνώση και βελτιώνει τη ζωή μας. Όμως ο μεταφυσικός παράγοντας είναι ο πλέον παρακινητικός προς κοινωνική και πολιτική δράση. Συχνά οι δύο παράγοντες έρχονται σε σύγκρουση, ιδιαίτερα όταν ο μεταφυσικός παράγοντας περιέχει στοιχεία λογικώς παράδοξα ή λανθασμένα, που αγγίζουν τα όρια του μύθου. Δεδομένων των παραπάνω, θα εξετάσουμε τη σχέση μεταξύ της φυλής και του μύθου.

Η φυλετική διαφορετικότητα είναι μια πραγματικότητα της φύσης. Οι θιασώτες της επιστήμης επιδιώκουν τη μελέτη αυτής της ανθρώπινης ποικιλομορφίας, υπό τη μορφή φυλών, είτε με ανθρωπομετρία, είτε με ψυχολογικές ή κοινωνικές έρευνες ώστε να εντοπιστούν τα φυλετικά ψυχικά γνωρίσματα. Με ορθολογικούς όρους, η άσκηση φυλετικής πολιτικής...

Κυριακή, 8 Απριλίου 2018

Κωστής Παλαμάς: πόλεμος φυλών ή τάξεων;

"Ο Γουσταύος Λεμπόν την πλάνην των σοσιαλιστών και των ειρηνόφιλων την αποδίδει εις την λογικήν. Θύματα της λογικής σκέψεως. Διότι τον κόσμον δεν τον κυβερνά ο λόγος παρά εις ελάχιστην δόσιν, και ασθενέστατα. Απόλυτοι, και απείρως ισχυρότεροι δυνάσται των θνητών είναι η καρδία, το ορμέμφυτον. Τα αισθήματα, εις τα μυρίας των εκδηλώσεις, εξ αφορμών παντοίων. Η πίστις, ο ενθουσιασμός, η κοινωνία, το περιβάλλον, η μυστικοπάθεια, αι ιδέαι που μας κυριεύουν και που μας φέρουν όχι με τα όπλα που μεταχειρίζεται η φωτεινή σκέψις, αλλά το πάθος. Το πάθος το οποίον με όλην του την τύφλαν, είναι κατά τα ενενήντα εννέα τοίς εκατόν, ασφαλέστερος οδηγός από το λογικόν. Δια τους σοσιαλιστάς, πραγματικότης η κοινωνική τάξις. Πόλεμος κλάσεων, όχι φυλών. Η πατρίς, χίμαιρα. Δια τους ειρηνόφιλους, πραγματικότης ο κόσμος. Όχι τα στενά όρια της πατρίδος. Δυστυχώς και για τους δύο, ο πόλεμος ούτος έδειξεν ότι το πράγμα είναι η πατρίς. Και τα άλλα, κούφια καρύδια."

Κωστής Παλαμάς, Οι Χρεωκόποι, «Εμπρός» 6/7/1917


Ο Κωστής Παλαμάς υπήρξε εθνικιστής κατά δήλωσή του. Ο εξαίρετος εθνικός ποιητής αντιτίθεται στα κούφια λόγια των σοσιαλιστών περί πολέμου μεταξύ τάξεων. Το εθνικό αίσθημα, που συνδέεται με τη φυλή, είναι η μόνη...

Σάββατο, 7 Απριλίου 2018

Ταξινόμηση του πάχους των χειλιών


Τα χείλη παρουσιάζουν εμφανή ποικιλομορφία στο ανθρώπινο είδος. Η εμφανέστερη παράμετρος, που γίνεται εύκολα αντιληπτή ακόμη και από τον απλό παρατηρητή, είναι το πάχος τους. Το πάχος των χειλιών αποτελεί και φυλετικό γνώρισμα, με συγκεκριμένους φυλετικούς τύπους να έχουν τάση προς συγκεκριμένο πάχος χειλιών.

Η εικόνα δείχνει τις τρεις μορφές των χειλιών, με τη σειρά: λεπτά, μέτρια, σαρκώδη.
Να σημειώσουμε ότι υπάρχει...

Πέμπτη, 5 Απριλίου 2018

Οι επιστήμονες των ΗΠΑ

Η επιστήμονες μιας χώρας αποτελούν ένα κομμάτι της κοινωνίας με υψηλές ικανότητες. Η σημαντικότερη μελέτη για το υπόβαθρο των Αμερικανών επιστημόνων πραγματοποιήθηκε από τον Αμερικανό ψυχολόγο James McKeen Cattell. Σημαντική φυσιογνωμία στον χώρο της επιστήμης στις ΗΠΑ, υπήρξε ο πρώτος καθηγητής ψυχολογίας στις ΗΠΑ και διετέλεσε για πολλά χρόνια εκδότης σημαντικών επιστημονικών περιοδικών. Σκοπός του ήταν να διαπιστώσει τους λόγους που βοηθούν στην επίτευξη υψηλής επιστημονικής διάκρισης. Η μελέτη δημοσιεύτηκε ως σειρά άρθρων με τίτλο "A statistical study of American men of science" στο περιοδικό Science. Εξετάζει το ζήτημα "nurture vs nature", δηλαδή το κατά πόσον για να διακριθεί κάποιος σημασία έχει το περιβάλλον ή η κληρονομικότητα.

Ο Cattell αρχικά αναφέρει όλες τις αντίστοιχες μελέτες του παρελθόντος, από συγγραφείς όπως Galton, De Candolle, Jacoby, Odin, Havelock Ellis και Woods. O Cattell επέλεξε τους 1000 σημαντικότερους εν ενεργεία τότε Αμερικανούς επιστήμονες και μελέτησε την παραμικρή λεπτομέρεια για αυτούς. Από την ανάλυσή του, θα σταθούμε στην γεωγραφική προέλευση των επιστημόνων εντός των ΗΠΑ. Για κάθε περιοχή των ΗΠΑ δίνεται ο αριθμός των επιστημόνων...

Τετάρτη, 4 Απριλίου 2018

Τα ανθρωπολογικά γνωρίσματα στην Ευρωπαϊκή Ρωσία

Ο Ρώσος ανθρωπολόγος Ethyme Tschepourkowsky εξέτασε τα ανθρωπολογικά γνωρίσματα γυναικών από διάφορες επαρχίες της Ευρωπαϊκής Ρωσίας. Τα αποτελέσματα των ερευνών του περιέχονται στη μελέτη με τίτλο "Zur Anthropologie der russischen Frauen" που δημοσιεύτηκε σε περίληψη στο περιοδικό Archiv für Anthropologie. Αφού αναλύσει τα βασικά ανθρωπολογικά γνωρίσματα, προχωρά σε μια εκτίμηση των κύριων φυλετικών συνιστωσών του πληθυσμού.

Το δείγμα αποτελούνταν από 852 γυναίκες από πέντε επαρχίες της Τσαρικής Ρωσίας, τρεις στη σημερινή Ρωσία, μία στην Πολωνία και μία στην Ουκρανία. Σε 653 εξ αυτών εξετάστηκε το χρώμα ματιών και μαλλιών. Οι διάφοροι συνδυασμοί...

Δευτέρα, 2 Απριλίου 2018

Οι Αρμενοειδείς στην Ελλάδα

Όσοι αναγνωρίζουν τα ανθρωπολογικά γνωρίσματα και μπορούν να διακρίνουν τους φυλετικούς τύπους, θα έχουν διαπιστώσει ότι στην Ελλάδα σήμερα υπάρχει εμφανής αριθμός Αρμενοειδών, όσο και αν κάποιοι προσπαθούν να το αποκρύψουν. Η παρουσία τους επιδρά στην εμφάνιση, στις δυνατότητες και στη νοοτροπία των κατοίκων της χώρας. Θα μελετήσουμε το ζήτημα, εξηγώντας τα γνωρίσματά τους, την καταγωγή τους και το ιστορικό της παρουσίας τους στον Ελλαδικό χώρο.

Οι Αρμενοειδείς δεν είναι γηγενείς στον Ελλαδικό χώρο. Οι ανθρωπολογικές μελέτες εντοπίζουν ως κοιτίδα των Αρμενοειδών τη Μικρασιατική χερσόνησο, από όπου έχουν επεκταθεί μέχρι τη Συρία και βαθύτερα στη Μέση Ανατολή. Στην αρχαία Ελλάδα...

Κυριακή, 1 Απριλίου 2018

Ο Léon Degrelle εξηγεί τον σκοπό του φυλετισμού


"Ο Γερμανικός φυλετισμός... ασχολούνταν με το πώς να κάνει τη Γερμανική φυλή ισχυρή και υγιή με κάθε τρόπο... Ο Γερμανικός φυλετισμός σήμαινε την επανανακάλυψη των δημιουργικών δυνάμεων της φυλής τους, την επανανακάλυψη του πολιτισμού τους. Ήταν η αναζήτηση της αριστείας, ένα ευγενές ιδανικό."

Léon Degrelle, από το τελευταίο του μήνυμα, 1976


Ο εθνικιστής πολιτικός και στρατιωτικός Léon Degrelle εξηγεί τους σκοπούς του Γερμανικού φυλετισμού του μεσοπολέμου. Οι εθνικοσοσιαλιστές θέλησαν να αναβαθμίσουν φυλετικά τη Γερμανία, κάνοντάς τη φυλή τους...

Σάββατο, 31 Μαρτίου 2018

Το πηγούνι στον άνθρωπο


Οι φωτογραφίες δείχνουν διάφορες μορφές που παρουσιάζει το πηγούνι στον άνθρωπο. Προέρχεται από τον Γάλλο ανθρωπολόγο Alphonse Bertillon. Οι πρώτες έξι φωτογραφίες εμφανίζουν το πηγούνι σε προφίλ, ενώ οι τρεις τελευταίες το λακάκι του πηγουνιού σε ανφάς, όταν αυτό υπάρχει.

Με τη σειρά οι εικόνες δείχνουν:...